Bidden voor een wedstrijd; ik had er nooit wat mee. Het voelt net als een boer die om regen bidt, terwijl de vakantieganger bidt om zon. Zo werkt bidden niet. Maar hoe dan wel? Onze huidige WK-voetballers geven een inkijkje daarin.

Het is RTL dat gefascineerd raakte door wat meer media blijkbaar opviel wereldwijd: een aantal spelers van Curaçao en Duitsland bad vlak voor de wedstrijd. Samen. Dat kon dus geen gebed zijn om te mogen winnen. Nee, ze waren ‘christenen en broeders’ samen. En ook de Oranjespelers vertellen zo over hun bidden, dat de helft van het team samen doet: ‘God brengt ons samen’. Summerville zei: ‘Dan bidden we samen met elkaar. Dan kom ik in een focus.’ Een Duitse speler zei: ‘We hebben samen gebeden omdat we dankbaar zijn. Tuurlijk zijn we dankbaar voor het resultaat. Maar we geloven allemaal dat Jezus door het spel verheerlijkt wordt, daarom kwamen we samen.’

Nu ben ik altijd wat voorzichtig als het over dit soort publieke uitingen van geloof gaat. We zijn als kerken bovendien vaak geneigd bekende mensen erbij te slepen als ze ergens hebben laten blijken gelovig te zijn. Geloof is iets van je binnenkamer. Dat een ander gelooft is mooi, maar uiteindelijk gaat het om je eigen zoektocht. Toch vond ik iets moois bij de voetballers, tenminste, op basis van de berichten daarover. En dat die berichten kwamen van een commerciële zender vond ik al opvallend: wat leuk dat er interesse is in iets waarvan wij vaak in kerken denken dat daar geen interesse meer in is. Voor RTL is het kennelijk niet beladen, misschien zelfs nieuw. Grappig hoe dat werkt.

Het vertelt iets over wat bidden kan zijn: niet voor je eigen winst, al zou dat natuurlijk mooi zijn, maar uit dankbaarheid. Het is een woord, waarvan ik merk dat ik dat op scholen aan kinderen moet uitleggen. Niet omdat ze niet meer leren ‘dank je wel’ te zeggen of zo. De moeite daarmee is van alle generaties. Maar omdat dankbaarheid als houding te maken heeft met een besef dat je iets hebt ontvangen. We zijn zo gewend geraakt dat alles maakbaar is en alles te krijgen is en dat alles zelfs te koop is, dat we het idee dat we iets gekregen hebben – ons leven, deze dag, de ander – niet meer kennen.

Franciscus van Assisi, niet de paus, maar een heilige van eeuwen geleden, die heel arm leefde en hield van de natuur en van dieren (Dierendag is zijn heiligendag), die Franciscus leerde geloven door op zijn hoofd te gaan staan. Wat zie je dan? Precies dezelfde wereld en dezelfde stad. Alleen nu ondersteboven, of zoals dochterlief zegt: onderstekop. En onderstekop zie je niet alles staan, maar alles hangen. We zijn dus afhankelijk, realiseerde Franciscus zich, afhankelijk van wat we krijgen. We moeten niet trots zijn op alles wat we zelf bouwen, maar dankbaar zijn (onderstekop gezien) dat we niet vallen.

Als je je dat realiseert, dan is het logisch dat bidden verbindt, zoals de voetballers zeggen: we laten elkaar niet vallen. Ook al voetballen we tegen elkaar. Het geeft focus, ja, een focus op je eigen innerlijke strijd, waarom je doet wat je doet en wat je wilt en wenst, maar ook op het goede dat je samen verbindt.

Dan is winst of verlies maar relatief, zoals het hele voetbal ook maar relatief is. Hebben we ons met elkaar verbonden, of hebben we anderen verketterd, en buitengesloten? Dat laatste gebeurt veel door de Amerikaanse organisatoren, maar laten we bij onszelf beginnen. Ook een speler kan zichzelf verketteren, of verketterd worden door commentatoren. Doen we ze daar recht mee, en doen ze zichzelf recht? Of is winnen niet de kunst, maar vooral het winnen van jezelf, van alles wat je tegenhoudt of tegenzit, en het winnen van elkaar, in onderlinge verbinding?

Otto Grevink is dominee in De Langstraat en verbonden aan Pioniersplek Zin op School. Reacties zijn welkom op ottogrevink@gmail.com.